دلتامترین

توضیحات

سم حشره‌کش دلتامترین یا دسیس یکی از سموم گیاهی می‌باشد که از آن در کنترل تعداد فراوانی از آفات باغی و زراعی می‌توان استفاده نمود. این آفت‌کش در اواخر قرن نوزده میلادی کشف و در اختیار کشاورزان قرار گرفت.

امروزه سم دلتامترین (Deltamethrin) را با ۲.۵=EC درصد و تحت عنوان دسیس می‌توان در بازار تهیه و مورد استفاده قرار داد. سم دسیس یا همان دلتامترین از جمله سمومی است که دارای اثر تماسی و گوارشی می‌باشد. در نتیجه با کوچک‌ترین تماس آفات با این سم و یا انتقال آن به ساختار گیاه ما شاهد نابودی آفات در جامعه هدف می‌باشیم. حشره‌کش دلتامترین با اختلال در کانال سدیمی و سلول‌های عصبی موجب مرگ حشره می‌شود. این حشره‌کش دارای اثر ضربه‌اي سریع است. اثری مشابه پیرترین‌ها دارد به طوری‌که باعث فلج شدن سریع حشرات می‌شود و چنانچه غلظت مناسبی انتخاب شود برای از بین بردن و مرگ حشرات تأثیر بسیار چشمگیری خواهد داشت.

این سم دارای فرمول شیمیایی C_۲۲H_۱۹Br_۲NO_۳ می‌باشد. سم دلتامترین در دسته‌بندی کلی در دسته سموم بی خطر یعنی پیروتروئیدهای مصنوعی قرار می‌گیرد. البته از این حشره‌کش به طور تخصصی در تولید سایر محصولات و آفت‌کش‌ها نیز استفاده می‌نمایند.

حشره‌کش دلتامترین در طبقه‌بندی گروه مقاومت حشره‌کش‌ها در گروه A3 قرار دارد و از این ترکیب به طور مثال برای کنترل شته‌ها در تناوب با سم کنفیدور می‌توان استفاده کرد.

دوره کارنس حشره‌کش دلتامترین:

از مهم‌ترین دلایل کاربرد سم دلتامترین برای کنترل آفات کوتاه بودن دوره کارنس این حشره‌کش است. دوره کارنس سم حشره‌کش دلتامترین برای گندم و چغندرقند ۳۰ روز و میوه‌ها حدود ۵ تا ۷ روز می‌باشد. یعنی شما بعد از گذشت این تعداد روز بعد از آخرین تاریخ سم‌پاشی می‌توانید محصول را برداشت کنید.

نتایج تحقیقات نشان می‌دهد که عموماً سم دسیس طی دوره زمانی معادل ۲۳ روز پس از مصرف در خاک غیرفعال می‌شود. علت این امر نیز فعالیت میکروارگانیسم‌های خاک و تأثیرگذاری آنها بر حشره‌کش دلتامترین می‌باشد.

زمان مصرف سم دلتامترین:

انتخاب زمان مناسب استفاده از سموم گیاهی می‌تواند به کشاورزان و باغداران در کنترل دقیق و اصولی آفات کمک شایانی نماید. در نتیجه متخصصان بر این باورند که با مشاهده اولین علائم خسارت بهتر است تا کشاورزان ازسم حشره کش دلتامترین برای کنترل آفات استفاده نمایند.

کاربرد سم دلتامترین:

سم دلتامترین برای خیار:

سم دسیس یکی از آفت‌کش‌هایی می‌باشد که به طور گسترده در کنترل انواع آفات گلخانه‌ای مانند شپشک‌های آرد آلود، سفید بالک‌ها و مگس‌های مینوز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که عموماً سم دلتامترین برای خیار در بازه زمانی سه تا پنج روزه به طور کامل از ساختار گیاه خارج و به حد قابل تحمل می‌رسد. در نتیجه در اغلب گلخانه‌ها از سم دلتامترین برای کنترل آفات خیار استفاده می‌شود.

سم دلتامترین برای گیاهان آپارتمانی:

همان‌گونه که در متن نیز به آن اشاره نمودیم سم دلتامترین می‌تواند در کنترل بسیاری از آفات گلخانه‌ای مانند سرخرطومی‌ها، گرده‌خوارها، تریپس و سفید بالک‌ها محصولی بسیار مناسب و کاربردی باشد. در نتیجه می‌توان از این حشره‌کش برای کنترل دقیق و اصولی آفات گیاهان آپارتمانی نیز استفاده نمود.

سم دلتامترین برای گوجه:

از سم دلتامترین می‌توان برای کنترل انواع آفات موجود در مزارع گوجه‌فرنگی مانند شته، کرم جوانه‌خوار، کرم‌های لوپر و کنه دو نقطه‌ای و یا کنه عنکبوتی قرمز استفاده نمود.

سم دلتامترین علاوه بر محصولاتی مانند گوجه، خیار و گیاهان آپارتمانی برای پسته، محصولات زراعی مانند گندم و… نیز کاربرد دارد.

این سم به دلیل اثر سریع و قوی ‌اش، در کنترل آفات مختلف بسیار محبوب است. دلتامترین به‌ طور خاص برای کنترل آفات زراعی زیر مؤثر است:

کنه ها: این حشرات به خصوص کنه دو نقطه ای، کنه قرمز و کنه تارعنکبوتی بیشترین خسارت را به انواع گیاهان میزنند.

شته‌ ها: این حشرات به گیاهان آسیب می‌ زنند و می ‌توانند ناقل بیماری‌ های ویروسی باشند.

ملخ‌ ها: دلتامترین به ‌عنوان یک سم تماسی، در کنترل این آفات که می‌ توانند به سرعت به مزارع آسیب برسانند، بسیار کارآمد است.

تریپس‌ ها: این آفات کوچک می ‌توانند به میوه ‌ها و گل‌ ها آسیب بزنند و دلتامترین به ‌طور مؤثری آن‌ها را کنترل می ‌کند.

شپشک ‌ها: این آفات با دامنه حرکتی بسیار کم، به راحتی می ‌توانند به گیاهان چسبیده و آن‌ها را ضعیف و بیمار کنند.

در محیط‌ های خانگی، دلتامترین به دلیل سمیت کم، برای کنترل آفات زیر به کار می‌ رود:

ساس ‌ها: این حشرات که معمولا در تختخواب ‌ها پنهان می ‌شوند، با دلتامترین به ‌راحتی قابل کنترل هستند.

سوسک‌ ها: دلتامترین برای کنترل سوسک‌ های ریز و بزرگ خانگی نیز مؤثر است.

مگس ‌ها: این سم می ‌تواند در مبارزه با مگس ‌های خانگی و مگس‌ های میوه مؤثر باشد.

آفات مکنده: این سم برای کنترل آفات مکنده موجود در گیاهان و باغچه های خانه ها می تواند در عدم ایجاد خسارت موثر باشد.

با توجه به اثرات قوی دلتامترین و کارایی آن در کنترل تعدادی از آفات، این سم به ‌عنوان یک گزینه مناسب در برنامه ‌های مدیریت آفات کشاورزی و خانگی شناخته می ‌شود. با این حال، باید با احتیاط و رعایت نکات ایمنی از آن استفاده کرد.

انتخاب زمان مناسب برای استفاده از دلتامترین بسیار حیاتی است. بهترین زمان برای سم ‌پاشی، ساعات اولیه صبح یا بعد از غروب آفتاب است. این زمان ‌ها به کاهش تبخیر، عدم سوزندگی برگ و افزایش اثر بخشی سم کمک می ‌کند. همچنین، باید از سم‌ پاشی در روزهای بارانی یا بادی پرهیز کرد، زیرا شرایط جوی نامساعد می ‌تواند موجب باد بردگی سم و عدم تأثیر سم شود.